Khi một chủ đầu tư FDI chuẩn bị xây dựng nhà máy tại Việt Nam, một trong những vấn đề mà họ rất quan tâm đến và đặt đề bài cho đội kỹ thuật là: Sử dụng hệ kết cấu thép hay bê tông cho nhà máy của mình?
Đây không phải câu hỏi có câu trả lời duy nhất. Nhưng nếu nhìn vào thực tế các khu công nghiệp lớn ở Hải Phòng, Bắc Ninh, Thái Nguyên như các dự án Nhà máy thuộc Tập đoàn LG, Amkor, Foxconn đang vận hành – bạn sẽ nhận ra một xu hướng rõ ràng: kết cấu thép đang chiếm ưu thế cho nhà máy công nghiệp quy mô lớn.
Vậy lí do là gì? Và liệu có trường hợp nào bê tông là sự lựa chọn phù hợp không?
Bài viết này sẽ cùng phân tích về 7 tiêu chí thực tế mà các kỹ sư và chủ đầu tư cân nhắc trước khi quyết định.
Lựa chọn vật liệu kết cấu thép không chỉ ảnh hưởng đến chi phí xây dựng ban đầu – mà còn tác động đến một số yếu tố quan trọng khác như:
- Tiến độ đưa nhà máy vào hoạt động
- Chi phí vận hành và bảo trì trong 10 – 30 năm tiếp theo
- Khả năng mở rộng khi sản lượng tăng
- Tuân thủ tiêu chuẩn phòng cháy chữa cháy và yêu cầu bảo hiểm
Một lựa chọn không tối ưu ở bước này có thể khiến cho tiến độ dự án bị đẩy lùi từ 3-6 tháng, đồng nghĩa với rủi ro doanh thu mất đi.
Tiêu chí 1: Tốc độ thi công
Kết cấu thép: Các cấu kiện được gia công hoàn chỉnh tại nhà máy, vận chuyển đến công trường và lắp dựng theo phương pháp “dry construction” – không cần chờ thời gian chờ bê tông đông cứng. Một nhà xưởng 10.000m² bằng kết cấu thép có thể hoàn thành khung kết cấu trong vòng 6 – 8 tuần.
Bê tông đổ tại chỗ: Cần ván khuôn, đổ bê tông, chờ đạt cường độ (tối thiểu 28 ngày), tháo ván khuôn, lặp lại cho tầng tiếp theo. Cùng quy mô, khung bê tông có thể mất từ 5 tháng trở lên.
Bê tông lắp ghép: Rút ngắn đáng kể so với đổ tại chỗ, nhưng vẫn chậm hơn kết cấu thép khoảng 30% – 40% vì giới hạn về mối nối và trọng lượng cẩu lắp.
Tiêu chí 2: Chi phí xây dựng ban đầu
| Hạng mục | Kết cấu thép | Bê tông |
| Chi phí vật liệu | Cao hơn 15 – 25% | Thấp hơn |
| Chi phí nhân công | Thấp hơn (ít người, thời gian ngắn) | Cao hơn |
| Chi phí ván khuôn, cốp pha | Không có | Chiếm 8% – 12% chi phí |
| Chi phí thuê thiết bị | Cẩu + xe nâng | Máy bơm bê tông + ván khuôn |
| Tổng chi phí trực tiếp | Tương đương hoặc nhỉnh hơn 5 – 10% | Cơ sở |
Tiêu chí 3: Khả năng nhịp lớn – Yếu tố quan trọng với nhà máy công nghiệp hiện đại
Nhà máy sản xuất hiện đại cần không gian thoáng rộng để bố trí dây chuyền linh hoạt, di chuyển thiết bị lớn và cẩu trục vận hành.
Kết cấu thép: Nhịp không cột (clear span) lên đến 36 – 60m là hoàn toàn khả thi với dầm thép tổ hợp hoặc giàn thép.
Bê tông: Nhịp cột thông thường 8 – 12m. Để đạt nhịp lớn cần dầm bê tông dự ứng lực, tăng đáng kể chiều cao tiết diện và tải trọng bản thân. Trên 18m, giải pháp bê tông trở nên đắt và phức tạp hơn kết cấu thép.
Tiêu chí 4: Khả năng mở rộng và thay đổi công năng
Đây là lợi thế ít được nói đến nhưng cực kỳ quan trọng với doanh nghiệp sản xuất.
Khi dây chuyền sản xuất thay đổi sau 5-10 năm (thêm tầng, mở rộng nhà xưởng, thay đổi tải trọng sàn), kết cấu thép có thể:
- Cắt, bổ sung và hàn thêm cấu kiện
- Lắp thêm cột, dầm mà không cần phá dỡ
- Tích hợp hệ thống sàn lửng dễ dàng
Bê tông khi đã đổ xong thì gần như không thể thay đổi kết cấu mà không cần phá dỡ, gây tốn kém và mất thời gian.
Tiêu chí 5: Đáp ứng yêu cầu phòng cháy chữa cháy
Đây là một trong những điểm yếu của thép. Thép bắt đầu mất đáng kể cường độ khi nhiệt độ vợt 300 độ C và gần như mất hoàn toàn khả năng chịu lực ở 550 – 600 độ C. Trong khi đó, bê tông chịu được nhiệt độ cao hơn nhiều trước khi sụp đổ kết cấu.
Tuy nhiên, vấn đề này có thể được giải quyết bởi một số phương án như sau:
- Sơn chống cháy – nở phồng khi tiếp xúc nhiệt, cách nhiệt kết cấu thép.
- Vỏ bê tông nhẹ hoặc vật liệu vô cơ quanh cột thép.
- Thiết kế hệ thống sprinkler và phân khu cháy theo đúng tiêu chuẩn
Tiêu chí 6: Trọng lượng bản thân và tải trọng móng
Kết cấu thép nhẹ hơn bê tông từ 3 – 5 lần cùng với khả năng chịu lực. Điều này có nghĩa là:
- Móng nhỏ hơn → tiết kiệm chi phí móng đáng kể.
- Nền đất yếu vẫn sử dụng được mà không cần gia cố quá nhiều.
- Xây dựng trên nền địa chất phức tạp (như vùng ven biển Hải Phòng có đất phù sa yếu) sẽ thuận lợi hơn.
Tiêu chí 7: Tái sử dụng và giá trị còn lại
Cuối vòng đời công trình, kết cấu thép có giá trị thu hồi từ 30% – 50% giá trị ban đầu (bán phế liệu hoặc tái sử dụng cấu kiện). Bê tông hầu như không có giá trị thu hồi và thậm chí cần chi phí phá dỡ và xử lý phế thải.
Với nhà máy công nghiệp có quy mô trên 5.000m², cần nhịp lớn, tiến độ nhanh và khả năng mở rộng – kết cấu thép sẽ là lựa chọn tối ưu hơn trong hầu hết các trường hợp.
Đó là lý do tại sao các tập đoàn lớn như Samsung, Amkor, Foxconn đều lựa chọn kết cấu thép cho nhà máy tại Việt Nam.
KẾT CẤU THÉP HẢI LONG LÀ ĐƠN VỊ SẢN XUẤT KẾT CẤU NHÀ THÉP UY TÍN
Việc lựa chọn đúng đối tác gia công kết cấu thép chính là yếu tố quyết định thành công cho mỗi dự án xây dựng.
Trong bối cảnh thị trường ngày càng đòi hỏi cao về chất lượng, tiến độ và an toàn, Kết cấu thép Hải Long tự hào là thương hiệu hàng đầu được nhiều chủ đầu tư lớn trong và ngoài nước tin tưởng lựa chọn:
- Đội ngũ kỹ sư, kiến trúc sư và chuyên gia giàu kinh nghiệm, am hiểu về thiết kế và thi công nhà xưởng nhà kho theo tiêu chuẩn quốc tế.
- Năng lực thi công đa dạng, đáp ứng mọi quy mô và yêu cầu của dự án, từ nhà xưởng đơn giản đến phức tạp.
- Sở hữu nhà máy kết cấu thép với hệ thống máy móc, trang thiết bị hiện đại, đảm bảo thi công nhanh chóng, chính xác và an toàn.
- Quy trình thi công chuyên nghiệp, được quản lý chặt chẽ.
Bạn đang cần tìm kiếm một đơn vị sản xuất – lắp dựng kết cấu thép uy tín và chuyên nghiệp?
Hãy liên hệ với Xây lắp Hải Long để được tư vấn và báo giá miễn phí:
- CÔNG TY CỔ PHẦN XÂY LẮP HẢI LONG
- Địa chỉ: Tòa nhà Taiyo, 97 Bạch Đằng, phường Hồng Bàng, thành phố Hải Phòng, Việt Nam.
- Hotline: 084 6625 888
- Email: info@hailongjsc.vn
